Türkiye’de 6360 Sayılı Yasa Kapsamında Mahalle ve Köy Yönetiminde Yaşanan Değişim ve Dönüşüme Muhtarların Bakışı

Yazarlar

  • Yeter AVŞAR KSÜ
  • İbrahim Ethem TAŞ

DOI:

https://doi.org/10.51229/TUJPA.2020.2

Anahtar Kelimeler:

mahalle yönetimi- köy yönetimi- muhtar- 6360 sayılı kanun

Özet

Son yıllarda Türkiye’de katı merkeziyetçi teşkilatlanma yapısını yumuşatmak ve yerelde hizmet sunumunda etkinliği sağlamak adına yerel yönetimler alanında kapsamlı çalışmalar yapıldığı görülmektedir. Bu çalışmaların başında ise 6360 Sayılı Yasa gelmektedir. Bu yasa büyükşehir olan illerde büyükşehir belediyelerinin hizmet alanlarını ilin mülki sınırları olarak genişletirken köyleri de tüzel kişiliği olmayan mahalleye dönüştürmüştür. Ayrıca bu süreçte; belediyeler il mülki sınırlarından sorumlu tutulurken, köylerin kırsal alanlara yönelik sorumluluklarını belediyelere devretmeleri, köylerin mahalleye dönüşmesi bağlamında yükümlülük yüklenmeleri ve muhtarların eskiye nispeten değişen konumları sorgulanmaya başlanmıştır.  Kırsal alan yönetiminde önemli bir pozisyona sahip olan muhtarların bu konuya bakışı çalışma için önem arz etmektedir.

Bu kapsamda çalışma genelinde 6360 sayılı yasayla eski köylerin/yeni mahallelerin durumu ve mahalle yönetimine dair mevzuat irdelenmiş, çalışma özelinde ise tüzel kişiliğe sahip köy muhtarıyken 6360 sayılı yasayla tüzel kişiliği olmayan mahalle muhtarı olarak farklı bir konuma getirilen muhtarların durumu teorik çerçevede incelenmiştir. Sonrasında 6360 sayılı yasayla Büyükşehir Belediyesi statüsü kazanan illerde köy durumunda olan yerleşim yerlerinin mahalle yönetimine dönüşmesi sürecine nasıl baktıklarını ve bu süreci nasıl karşıladıklarını ortaya koymak amacıyla buradaki muhtarlara nicel araştırma tekniklerinden biri olan anket yöntemi uygulanmıştır.

Çalışmanın sonunda muhtarların bu sürece farklı yaklaşımları/bakış açıları/beklentileri olduğu tespit edilmiş ve elde edilen bulguların yorumlanmasından hareketle eski köy/yeni mahalle muhtarlarının sorunları belirlenmiş ve bu sorunların aşılması için muhtarların bu yeni duruma ayak uydurmalarına imkân verecek derecede belli bir ölçüde serbestiyet, temsiliyet gücünün artırılması ve mali imkânların kazandırılması gibi öneriler sunularak literatüre katkı sağlanmıştır. Ayrıca 6360 sayılı Yasa sonrası oluşan bu eski köy/yeni mahallenin yeni duruma uyum sağlaması için ilgili mevzuatta bazı değişiklikler önerilerek yaşanan sorunlara çözüm üretilmeye çalışılmıştır.

İndirmeler

İndirme verileri henüz mevcut değil.

Referanslar

AYYILDIZ, Merve, ÇİÇEK, Adnan ve AYYILDIZ, Bekir (2016), “6360 Sayılı Büyükşehir Yasasının Kırsal Kesime Olan Etkileri”, Nevşehir Bilim ve Teknoloji Dergisi, S.(TARGİD Özel Sayısı), ss.280-285.

BAYRAMOĞLU ALADA, Adalet (2000), “Dönüşüme Açılan Kapı: “Mahalle”, Yerel Yönetimler Sempozyumu Kitabı, TODAİ Enstitüsü Yerel Yönetimler Araştırma ve Eğitim Merkezi Yayını, Ankara, ss.147- 166.

BAYRAMOĞLU ALADA, Adalet (2002), “Kentsel Yönetime Katılımda ‘Mahalle’”, E-Makale, http://www.yayed.org/uploads/yuklemeler/inceleme-27.pdf (Erişim Tarihi: 09.10.2017).

BEK, Nahit (2013), “Bir Yerleşim ve Yönetim Birimi Olarak Türkiye’de Mahalle”, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Çanakkale.

CİHANGİR ÇAMUR, Kübra (2002), “Köy Yönetimi ve Mekânsal Planlama: Köy Yapısının Sürdürülebilirliği”, Amme İdaresi Dergisi, S.35(4), ss.83-102.

ÇELİK, M. Lamih ve ALTIPARMAK, Cüneyd (2013), Hukuki Açıdan 100 Soruda Yeni Büyükşehir Belediye Modeli, Seçkin Kitabevi, İstanbul, 2. Baskı.

DİK, Esra (2014), “6360 Sayılı Kanun Bağlamında Köylerin Mahalleye Çevrilmesi Sorunu”, Mülkiye Dergisi, S.38(1), ss.75-102.

ERYILMAZ, Bilal (1988), “Türkiye’de Köy ve Mahalle Muhtarlıklarının Ortaya Çıkışı ve Gelişimi”, Türk İdare Dergisi, S.378, ss.465-478.

GÖKYURT, Fatih, KINDAP, Ahmet ve SARI, Volkan İdris (2015), “Türkiye İçin Yeni Bir Şehir Tanımı Gerekli Mi?”, Çağdaş Yerel Yönetimler Dergisi, S.24(1), ss.1-32.

GÖZLER, Kemal ve KAPLAN, Gürsel (2016), İdare Hukuku Dersleri, Ekin Basın Yayın Dağıtım, Bursa, 18. Baskı.

GÜNDÜZÖZ, İlker (2011), “Kırsal Kalkınma Ekseninde KÖYDES Projesi ve Köy Reformu”, Türk İdare Dergisi, S.471, ss.117-142.

KAVRUK, Hikmet (2004), Köy ve Mahalle: Yerleşim ve Yönetim Birimi, Odak Yayıncılık, Ankara.

KILINÇ ÜRKMEZ, Gökçen ve ZENGİN ÇELİK, Hayat (2016), “6360 Sayılı Yasayla Mekânsal İlişki Sisteminin Kır-Kent İkileminde Yeniden Yapılanışı ve Yerel Yönetimler: Kayseri İli Örneği”, Çağdaş Yerel Yönetimler Dergisi, S.25(3), ss.69-94.

OZANKAYA, Özer (1971), “Köyde Toplumsal Yapı ve Siyasal Kültür”, Amme İdaresi Dergisi, S.4(1), ss.31-40.

ÖZÇAĞLAR, Ali (1995), “Türkiye’nin İdari Coğrafyası Bakımından Köy, Bucak, İlçe, İl ve Belde Kavramları Üzerine Düşünceler”, AÜDTCF Coğrafya Araştırmaları Dergisi, S.12, ss.7-24.

PALABIYIK, Hamit ve ATAK, Şermin (2000), “İzmir Büyükşehir Bütününe Mahalle Yönetimi”, Yerel Yönetimler Sempozyumu Kitabı, TODAİ Enstitüsü Yerel Yönetimler Araştırma ve Eğitim Merkezi, Ankara, ss.193-201.

SARI, Muhammed (2014), “442 Sayılı Köy Kanunu Çerçevesinde Cumhuriyet Dönemi Köye Yönelik Çalışmalar”, Tarih Okulu Dergisi, S.7(11), ss.509-534.

ŞENGÜL, Ramazan (2016), Yerel Yönetimler, Umuttepe Yayınları, Kocaeli, 6. Baskı.

TEKİN, Ömer Faruk (2016), “6360 Sayılı Yasanın Büyükşehirlere Bağlı İlçeler Bağlamında Getirdiği Değişim: Bozkır İlçesi Örneği”, Uluslararası Sempozyum: Geçmişten Günümüze Bozkır, 6-8 Mayıs 2016, Konya, ss.1245-1262.

TEZCAN, Mahmut (1970), “Sosyolojik Yönden Köy”, Amme İdaresi Dergisi, S.3(2), ss.151-182.

http://www.academia.edu/10182201/6360_SAYILI_KANUN_UN_UYGULAMASINDA_K%C3%96Y_L%C3%9C_M%C3%9C_MAHALLE_L%C4%B0_M%C4%B0_KATIL_A_MAYANLAR_A%C3%87ISINDAN_B%C4%B0R_DE%C4%9EERLEND%C4%B0RME (Erişim Tarihi: 22.10.2018).

http://www.yayed.org/id261-yayed-gorusu/buyuksehir-tasarisi-hakkinda-yayed-gorusu-11-ekim-2012.php#.W87ipPkzbIV (Erişim Tarihi: 23.10.2018).

https://www.icisleri.gov.tr/mahalli-idareler-genel-mudurlugu (Erişim Tarihi: 30.07.2018).

İndir

Yayınlanmış

2021-01-10

Nasıl Atıf Yapılır

AVŞAR, Y., & İbrahim Ethem TAŞ. (2021). Türkiye’de 6360 Sayılı Yasa Kapsamında Mahalle ve Köy Yönetiminde Yaşanan Değişim ve Dönüşüme Muhtarların Bakışı . TÜRK KAMU YÖNETİMİ DERGİSİ, 1(1), 07-28. https://doi.org/10.51229/TUJPA.2020.2